Grijs kenteken BPM: twee jaar later

3 april 2007

Een van de belangrijkste fiscale voordelen van grijs kenteken rijden kwam te vervallen, en dan met name voor de particulier. Immers, het bedrijfsleven kon (onder voorwaarden) de BPM weer terugvorderen van de belastingdienst, hoewel nog steeds omstreden: deze moest namelijk wel voorgefinancierd worden, waarna de belastingdienst het geld weer terug stort.* Daarnaast vond ook een wegenbelasting differentiatie plaats, waardoor particuliere grijs kentekenrijders tarieven gingen betalen die dicht tegen het personenauto tarief aan liggen. Deze maatregelen zouden als doel hebben de particulier uit de bedrijfsauto te ‘jagen’, om het zogenaamde ‘oneigenlijke gebruik’ tegen te gaan.

Na de bekendmaking van deze maatregel zagen we iets gebeuren wat we gerust een ‘paniekreactie’ mogen noemen. Door de hogere MRB viel het belangrijkste voordeel van grijs kenteken weg voor de particulier, met als gevolg dat er massaal werd ingeruild. Met als gevolg een overschot en, inderdaad, lage restwaarden. Autobedrijven en –handelaren namen vaak het zekere voor het onzekere en deden lage biedingen. Hele wagenparken en handelsvoorraden werden minder waard en leverden mogelijk grote verliezen op.

We zijn inmiddels bijna twee jaar verder. De markt heeft zich ten opzichte van 2005 hersteld en is momenteel zelfs krap te noemen. De overschotten zijn weg. Zoals verwacht zijn de nieuw verkopen lichte bedrijfswagens aanzienlijk gedaald. Een belangrijk deel is uiteraard toe te wijzen aan het wegvallen van de consument als klant, en een klein deel verschuift naar het zwaardere segment. Of dit laatste van de BPM-regeling een direct gevolg is, is moeilijk vast te stellen. Feit is dat de verkoopaantallen van zwaar grijs sindsdien behoorlijk in de lift zitten.

Op restwaardegebied zien we dat de lage prijzen van medio 2005 geen trend hebben gezet. De prijzen liggen momenteel zelfs hoog. Er is geen sprake meer van een overschot, eerder van tekort: handelaren klagen dat ze te weinig goede gebruikte bestelwagens kunnen kopen momenteel. De consument kan dan geen klant meer zijn, de zakelijke markt is er niet kleiner op geworden, mede dankzij de momenteel aantrekkende economie. De prijzen zijn soms zo hoog dat auto’s die tijdens de ‘paniek-periode’ voor weinig geld zijn ingekocht, twee jaar later alsnog met winst kunnen worden verkocht. Dit zijn echter wel uitzonderingen, de meeste auto’s uit die tijd zijn geëxporteerd. Het betreft hier voornamelijk auto’s in het segment van de Kangoo en Berlingo.

De zakelijke klant vindt het niet zo belangrijk of een auto van voor of na de BPM regeling is, immers deze kan terug gevorderd worden. Het is enkel een extra administratieve handeling geworden die met een auto van voor 1 juli 2005 vermeden kan worden. Nog steeds van belang is het feit of het een marge of BTW auto is. De BTW moet immers wel terug te vorderen zijn, anders wordt het ineens een dure auto. Die auto’s halen duidelijk minder hoge restwaarden, simpelweg omdat ze moeilijker te verkopen zijn. Daar staat tegenover dat, als gevolg van de nieuwe wetgeving, er steeds minder gebruikte bedrijfsauto’s op de markt komen die een particuliere eigenaar hebben gehad.

Achteraf is het effect van de paniekreactie medio 2005 te overzien. Het heeft zich niet doorgezet in een trend naar een groot incourant gedeelte van het Nederlandse wagenpark. De markt is weer aangetrokken, zodanig zelfs dat er tekorten ontstaan in bepaalde segmenten. Dit is wellicht ook toe te schrijven aan de toename van het aantal geëxporteerde voertuigen. De totale markt is wel gekrompen: de consument als klant voor een bedrijfswagen komt immers vrijwel niet meer voor. Dat doel is dus door de overheid behaald, en daardoor vormt de BPM op grijs kenteken in elk geval geen grote inkomstenbron voor de regering.

* Sinds 1 januari 2007 hoeft de BPM niet meer voorgefinancierd te worden. De auto wordt verkocht aan een ondernemer met een BPM vrijstelling, zodat deze niet meer eerst betaald hoeft te worden en vervolgens teruggevorderd.

• Tweeten